Zeytin ve Zeytinyağında Yüksek Rekolte Beklentisi: İhracatta Hedef Zorlaştı
Türkiye'de 2026/27 sezonunda sofralık zeytin ve zeytinyağı üretiminde yüksek rekolte bekleniyor. Ancak küresel üretimdeki artış, fiyat baskısı ve dış pazarlardaki ticari engeller, sektörün ihracat hedeflerini zorlaştırıyor. Türkiye'nin zeytin ve zeytinyağı ihracatı, 2026'nın ilk dokuz ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 28 gerileyerek 273 milyon dolara düştü.
Türkiye’de 2026/27 sezonunda sofralık zeytin ve zeytinyağı üretiminde yüksek rekolte bekleniyor. Ancak küresel üretimdeki artış, fiyat baskısı ve dış pazarlardaki ticari engeller, sektörün ihracat hedeflerini zorlaştırıyor. Türkiye’nin zeytin ve zeytinyağı ihracatı, 2026’nın ilk dokuz ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 28 gerileyerek 273 milyon dolara düştü.
Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Başkanı M. Emre Uygun, yeni sezonda üretimde beklenen artışı ihracat gelirlerine yansıtmayı amaçladıklarını belirtti. Uygun, artan üretim maliyetleri, finansmana erişimde yaşanan güçlükler ve uluslararası pazarlardaki ticari engellerin sektörün önündeki temel sorunlar arasında yer aldığını ifade etti.
Zeytin ve zeytinyağı ihracatında yüzde 28 düşüş
Türkiye’nin zeytin ve zeytinyağı ihracatı, 2026 yılının ocak-eylül döneminde 381 milyon dolardan 273 milyon dolara geriledi. Aynı dönemde ihracat miktarı da 121 bin tondan 87 bin tona düştü.
Ürün gruplarına göre değerlendirildiğinde, siyah zeytin ihracatı miktar bakımından yüzde 14 azalarak 48,1 bin tona, değer bakımından ise yüzde 9 düşüşle 127 milyon dolara indi.
Yeşil zeytin ihracatında da gerileme yaşandı. İhracat miktarı yüzde 19 azalarak 14,4 bin tona, elde edilen gelir ise yüzde 11 düşüşle 41,3 milyon dolara geriledi.
Küresel fiyat hareketleri ve geçmiş dönemlerde uygulanan ihracat kısıtlamalarından etkilenen zeytinyağında ise ihracat miktarı yüzde 53 azalarak 15,7 bin ton oldu. Bu üründen elde edilen ihracat geliri de yüzde 48 düşüşle 82,1 milyon dolara indi.
Prina yağı ihracatı da hem miktar hem de değer bakımından yüzde 40 geriledi. Bu dönemde 8,6 bin ton prina yağı ihracatından 22,8 milyon dolar gelir sağlandı.
Yüksek üretim, küresel rekabeti artırıyor
2026/27 sezonunda sofralık zeytin ve zeytinyağında yüksek rekolte beklendiğini belirten Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Başkanı M. Emre Uygun, üretimdeki artışın ihracat açısından önemli bir fırsat oluşturduğunu ancak rakip ülkelerde de yüksek üretim beklendiğini kaydetti.
İspanya, İtalya, Yunanistan ve Tunus gibi önemli üretici ülkelerde rekoltenin yüksek olmasının Türk zeytinyağının uluslararası pazarlardaki rekabetini zorlaştırabileceğine dikkat çeken Uygun, sektörün ihracatını korumak için farklı stratejiler üzerinde çalıştıklarını belirtti.
Uygun, OLIVEtoLIVE UR-GE projesi, uluslararası fuarlar, sektörel ticaret heyetleri ve ambalajlı, katma değerli ürünlere odaklanan ihracat stratejisiyle 2027 yılında ihracat performansını korumayı hedeflediklerini ifade etti. Sektörün orta vadeli hedefinin ise ihracatı 1 milyar dolara çıkarmak olduğunu söyledi.
AB kotasının artırılması, ABD’de ek verginin kaldırılması isteniyor
Türk zeytin ve zeytinyağı ihracatının büyümesinin önündeki engeller arasında ABD ve Avrupa Birliği pazarlarında uygulanan gümrük vergileri ile kota sınırlamaları da bulunuyor.
M. Emre Uygun, ABD pazarında Türk ürünlerine uygulanan yüzde 12,5 oranındaki ilave gümrük vergisinin kaldırılması gerektiğini belirtti. Avrupa Birliği’nde ise mevcut 100 tonluk zeytinyağı kotasının en az 60 bin tona yükseltilmesini talep ettiklerini açıkladı.
Birleşik Krallık ile yürütülen serbest ticaret anlaşması görüşmelerinin de sektör açısından önem taşıdığını vurgulayan Uygun, Türk zeytin ve zeytinyağı ürünlerinin bu pazara sıfır gümrük vergisiyle girmesini beklediklerini dile getirdi.
Uygun, yeni sezonda yüksek rekoltenin ihracat artışına dönüştürülebilmesi için pazara erişim imkânlarının geliştirilmesi ve katma değerli, ambalajlı ürünlerin ihracattaki payının artırılması gerektiğini kaydetti.