Deprem Çocuklara Nasıl Anlatılmalı?

Ülkemiz art arda meydana gelen depremlerle sarsılıyor. Türkiye aktif fay hatları üzerinde yer aldığından deprem gerçeğini de kabullenmeli. Bu doğal afete karşı oluşan korku yetişkinler kadar çocukları da etkiliyor. Birçok ebeveyn gerek yazılı gerek görsel medyanın odağını oluşturan deprem haberleri karşısında bu trajediyi çocuklarına nasıl açıklayacakları konusunda doğal bir endişe duymakta. Deprem, tıpkı diğer doğal afetler gibi depremi doğrudan yaşamayan çocuklarda dahi çeşitli korkulara sebep olabilir. Bazen gerçek olaylarla ilgili bu korkularla, çocuklarda sıklıkla rastlanan canavar veya hayalet korkusu gibi hayal ürünü olan birtakım korkulara oranla baş etmek daha güç olabilir.

Peki deprem çocuklara nasıl anlatılır?

            Öncelikle eğer çocuğunuzda deprem sonrasında; aşırı korkular, endişeli ruh hali, ebeveynden ayrılma korkusu, günlük aktivitelere olan ilgide azalma, çabuk sinirlenme, kazandığı becerilerde azalma (tuvalet eğitimi, konuşma vb.) gözlemliyorsanız çocuğunuz olağan dışı biri duruma normal tepki veriyor demektir.

Önemli olan bu sürede bizlerin çocuklarımıza nasıl davranması gerektiğidir. Günlük akışı ve düzenlerini koruyun, duyguları ve kaygıları hakkında konuşmasına izin verin olay yaşanmamış gibi üzerini kapatmaya çalışmayın, daha çok sarılın, şefkat gösterin, güvende olduğunu her zaman hissettirin. Bu dönemde aile olarak daha çok zaman geçirmek önemlidir. Çocuklara koyduğunuz sınırları kontrol edin aşırı koruyucu ve her istediğini veren konumunda olmamak önemlidir.

Bu dönemde çocuklar eskiye (bebeklik dönemine) ait özellikler gösterebilir; mızmızlanma, ebeveyne yapışma, tırnak yeme, yalnız uyuyamama, tuvaletini kontrol etmekte güçlük… Böyle bir durumda fiziksel temas çocuğun saçını okşamak, sırtını okşamak, elini tutmak, sakin ve güven veren konuşmalar çocukları rahatlatacaktır.

Çocukların sürekli deprem konuşmasına, haberlerine, görüntülerine maruz kalmaları doğru değildir. Bu bakımdan arkada televizyonun sürekli açık olması doğru değildir. Deprem ile verilecek bilgileri çocuklara somutlaştırarak vermek onların güvende hissetmesine yardımcı olur. Depremi somutlaştırarak anlatmak oyuncaklar ile sağlanabilir. Bu sayede çocuklar deprem olayına olağanüstü anlamlar yüklememiş olur.

Depremden bir ay sonrasında bu belirtiler hala devam edip azalmıyorsa hatta artış gösteriyorsa bir ruh sağlığı uzmanından destek almayı düşünebilirsiniz.

Psikolog Veli AŞIK

VES Psikoloji