Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği, 2025 yılında gerçekleştirdiği 1 milyar 232 milyon dolarlık ihracatla Ege Bölgesi’nde bitkisel ürün ihracatının lideri oldu.
Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği, sürdürülebilirliği çalışmalarının merkezine oturttu. İhracatta sürdürülebilirliği güçlendirmek amacıyla “Kullandığımız Pestisitleri Biliyoruz”, “Gıda Kayıplarının Belirlenmesi ve Azaltılması” ve “Üçüncü Kuşak Tarım Girişimciliği Eğitim Programı” isimli üç önemli projeyi hayata geçirdi.
Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkan Yardımcısı ve Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Başkanı Hayrettin Uçak, sürdürülebilirlik temalı projelerle pestisit kontrolünü, gıda kayıplarının azaltılmasını ve genç girişimcilerin tarıma kazandırılmasını hedeflediklerini dile getirdi.
“Kullandığımız Pestisitleri Biliyoruz” Projesini 2021 yılında hayata geçirdikleri bilgisini veren Başkan Uçak, ihracatta yoğunluğu yüksek olan ürünlerde pestisit kullanımının kontrol altına alınmasını hedeflediklerini belirtti.
Proje kapsamında asma yaprağı, biber, çilek, domates, hıyar, kiraz, limon, mandarin, nar, sofralık çekirdeksiz üzüm ve şeftali gibi ürünlerde hasat döneminde üreticilerden numuneler alınarak akredite laboratuvarlarda pestisit analizleri yapıldığını ifade eden Uçak, analiz sonuçları doğrultusunda üreticiler ve ihracatçıların bilgilendirildiğini, ilgili paydaş kurumlarla da koordinasyon sağlandığını kaydetti.
Hayrettin Uçak, pestisit kullanımında doğru uygulamaların sürdürülebilir ihracat açısından kritik olduğuna dikkat çekerek, pestisitlerin tarımsal üretimde hastalık ve zararlılarla mücadelede önemli bir araç olduğunu, ancak ruhsatlı dozların aşılması, yanlış etkili madde kullanımı veya uygun olmayan zamanda uygulama yapılmasının hem çevre hem de insan sağlığı açısından risk oluşturabildiğini belirtti.
Bu durumun ihracat pazarlarında da sorunlara yol açabildiğini ifade eden Uçak, projeyle üreticilerin doğru uygulamalar konusunda bilinçlenmesini ve sürdürülebilir üretimin güçlenmesini hedeflediklerini söyledi.
Küresel pazarlarda rekabet gücünün korunması için sürdürülebilir üretimin artık bir tercih değil zorunluluk haline geldiğini vurgulayan Uçak, yaş meyve sebze sektörünün hem Türkiye’nin tarımsal üretim kapasitesi hem de ihracat potansiyeli açısından stratejik bir konumda olduğunu ifade etti.
Uluslararası pazarlarda kalıcı olmak için gıda güvenliği, izlenebilirlik ve sürdürülebilir üretim standartlarının en üst seviyede tutulması gerektiğini belirten Uçak, birliğin üretimden ihracata kadar tüm süreçleri kapsayan projeler yürüttüğünü kaydetti.
Birlik olarak sürdürülebilir üretim hedefi doğrultusunda yürütülen bir diğer çalışmanın “Gıda Kayıplarının Belirlenmesi ve Azaltılması Projesi” olduğunu belirten Uçak, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi iş birliğiyle yürütülen projede domates, mandarin ve nar ürünlerinde hem üretim alanlarında hem de soğuk hava depoları ve paketleme tesislerinde yaşanan gıda kayıplarının incelendiğini ifade etti.
Üç yıl süren proje kapsamında kayıpların nedenlerinin tespit edildiğini, üreticilere, aracılara ve ihracatçı firmaların teknik personeline eğitimler verildiğini belirten Uçak, gıda kayıplarının azaltılmasının hem ekonomik hem de çevresel açıdan önemli olduğunu kaydetti.
Tarımda sürdürülebilirliğin yalnızca üretimi artırmakla değil, üretilen ürünün değerini korumakla da mümkün olduğunu ifade eden Uçak, proje ile üretimden depolamaya kadar olan süreçte yüzde 35’lere ulaşan kayıpların azaltılarak daha verimli ve sürdürülebilir bir üretim modeli oluşturulmasının hedeflendiğini belirtti.
Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği’nin sürdürülebilir tarım vizyonunun önemli başlıklarından birinin de genç girişimcilerin sektöre kazandırılması olduğunu ifade eden Uçak, bu kapsamda Ege Üniversitesi ve İzmir Ekonomi Üniversitesi öğretim üyeleri ile özel sektör temsilcilerinin katkılarıyla düzenlenen “Üçüncü Kuşak Tarım Girişimciliği Eğitim Programı”nın 2025 yılında üçüncü kez gerçekleştirildiğini belirtti.
Programda iklim değişikliği, tarım ekonomisi, yeni teknolojiler ve sürdürülebilir üretim modellerinin ele alındığını ifade eden Uçak, girişimciliğe yatkın gençlerin tarım sektöründe yeni iş modelleri geliştirmelerinin hedeflendiğini kaydetti.
Başkan Hayrettin Uçak, tarım sektörünün geleceği açısından gençlerin sektöre kazandırılmasının büyük önem taşıdığını belirterek, tarımın geleceğinin teknolojiye hakim, girişimci ruhlu ve sürdürülebilirlik bilinci yüksek gençlerle inşa edilebileceğini ifade etti.
Eğitim programıyla yeni nesil tarım girişimcilerinin yetişmesine katkı sağladıklarını belirten Uçak, sürdürülebilirlik ile ilgili projelere 2026 yılında da devam edeceklerini söyledi.
