Manisa Büyükşehir Belediyesi ve Şehzadeler Belediyesi iş birliğiyle, Bağ Bozumu Şenlikleri kapsamında 7 Eylül 2026 tarihinde düzenlenen Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayının ardından hazırlanan Sonuç Bildirgesi kamuoyuna açıklandı.
Manisa bağcılığının mevcut sorunları ile sektörün gelecekte ihtiyaç duyacağı adımların kapsamlı şekilde değerlendirildiği bildirgede; su kaynakları ve kuraklık, üretim maliyetleri, üzüm fiyatları, Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) rolü, TARSİM, ilaç kalıntısı ve ürün kalitesi, üretici örgütlenmesi, lisanslı depoculuk, ihracat, markalaşma, katma değerli üretim, genç çiftçiler ve üreticilerin sosyal güvenliği gibi çok sayıda başlık altında çözüm önerileri ortaya konuldu.
Çalıştayın ardından hazırlanan bildirge, Manisa’nın önemli tarımsal üretim alanlarından biri olan bağcılığın geleceğine ilişkin farklı kesimlerin görüş ve önerilerinin ortak bir zeminde değerlendirilmesiyle oluşturuldu.
Çalıştaya sektörün farklı kesimleri katkı sundu
Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayı'nın moderatörlüğünü Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nden Doç. Dr. Burçak İşçi üstlendi.
Çalıştaya Manisa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Manisa Büyükşehir Belediyesi Kırsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı, Bağcılık Araştırma Enstitüsü, Manisa Ticaret Borsası, akademisyenler, uzmanlar, sektör temsilcileri, çiftçiler ve ihracatçılar katkı sundu.
Gün boyunca gerçekleştirilen değerlendirmelerde üretim, ihracat, ilaç kalıntısı, sulama ve üreticilerin ekonomik koşulları başta olmak üzere Manisa bağcılığını doğrudan ilgilendiren teknik ve ekonomik konular ele alındı. Çalıştayda dile getirilen görüşler ve çözüm önerileri ise hazırlanan Sonuç Bildirgesi'ne yansıtıldı.
Bağcılık sorunlarının bir bütün olarak ele alınması önerildi
Sonuç Bildirgesi'nde Manisa bağcılığının karşı karşıya bulunduğu sorunların birbirinden bağımsız değerlendirilmemesi gerektiği vurgulandı.
Su kaynaklarının azalması ve kuraklık, iklim kaynaklı üretim riskleri, mazot, gübre, bitki koruma ürünleri, işçilik ve sulama maliyetlerindeki artış, ilaç kalıntısı, kalite sorunları, üretici örgütlenmesindeki eksiklikler ve ürünün pazarda hak ettiği değeri bulamaması gibi başlıkların bir bütün olarak ele alınması gerektiği belirtildi.
Bu çerçevede bilimsel veriler ile üreticilerin sahadaki deneyiminin kamu politikalarıyla buluşturulması, üretim planlamasının havza ölçeğinde gerçekleştirilmesi ve üreticinin ekonomik açıdan korunmasının temel öncelikler arasında yer alması gerektiği ifade edildi.
Su ve kuraklık için kalıcı adımlar önerildi
Bildirgenin öncelikli başlıklarından biri su kaynaklarının korunması ve kuraklıkla mücadele oldu.
Kapalı sulama sistemlerine geçişin hızlandırılması, damla sulama sistemlerinin toprağın nem durumu ve bitkinin gerçek su ihtiyacına göre yönetilmesi ve sulama kaynaklı kayıpların azaltılması gerektiği belirtildi.
Kullanılabilir su miktarının havza bazlı üretim planlamasında temel ölçütlerden biri olması gerektiğine dikkat çekilen bildirgede, sulama yatırımlarının artırılması, kuraklıkla mücadeleye yönelik kalıcı çözümler geliştirilmesi ve iklim risklerine karşı erken uyarı sistemlerinin oluşturulması önerildi.
Üreticinin geliri ve üzümün değeri korunmalı
Sonuç Bildirgesi'nde üzüm fiyatları ve üreticinin gelir güvencesi de önemli başlıklar arasında yer aldı.
Üzüm fiyatlarının belirlenmesinde üretim maliyetleri, ürün kalitesi, piyasa koşulları ve üretimin sürdürülebilirliğinin birlikte değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Üreticinin mağduriyet yaşamasının ve aşırı fiyat dalgalanmalarının önüne geçilmesi amacıyla Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) ihtiyaç duyulan dönemlerde etkin ve zamanında devreye girebilmesini sağlayacak mekanizmaların güçlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Mazot, gübre, bitki koruma ürünleri, işçilik ve sulama gibi temel üretim girdilerindeki yüksek maliyetlerin üretici üzerindeki yükü artırdığına dikkat çekilerek, tarımsal desteklerin gerçek üretim maliyetleri ve sahadaki ihtiyaçlarla uyumlu hale getirilmesi gerektiği kaydedildi.
İlaç kalıntısı ve kalite için üreticiye destek
Çalıştayda ele alınan ilaç kalıntısı ve ürün kalitesi konusu da bildirgenin önemli maddeleri arasında yer aldı.
Üretimde kalite ve gıda güvenliğinin korunmasının hem üreticinin gelirinin hem de Manisa üzümünün ulusal ve uluslararası pazarlardaki değerinin sürdürülebilmesi açısından önem taşıdığı vurgulandı.
Üreticilere yönelik teknik danışmanlık, eğitim ve bilinçlendirme faaliyetlerinin güçlendirilmesi, doğru ve kontrollü bitki koruma uygulamalarının yaygınlaştırılması ve kaliteli ve güvenilir üretimi destekleyecek mekanizmaların geliştirilmesi önerildi.
Örgütlenme ve lisanslı depoculuk güçlendirilmeli
Üreticilerin ürünlerini hak ettiği değerde pazarlayabilmesi için kooperatifçilik ve üretici örgütlenmesinin güçlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Kooperatifler ve üretici birliklerinin ortak girdi alımı, makine kullanımı, depolama, paketleme ve pazarlama kapasitelerinin geliştirilmesi önerildi.
Hasat dönemlerinde ortaya çıkan fiyat baskısının azaltılması amacıyla lisanslı depoculuğun yaygınlaştırılması, üreticilerin depolama ve finansman imkânlarına erişiminin kolaylaştırılması ve ürünün uygun zamanda pazarlanmasına imkân sağlayacak mekanizmaların geliştirilmesi gerektiği ifade edildi.
Manisa üzümünde katma değer artırılmalı
Bildirge kapsamında Manisa üzümünün yalnızca kuru ve sofralık ürün olarak değerlendirilmesinin ötesine geçilerek daha yüksek katma değer sağlayacak ürünlerin geliştirilmesi de gündeme alındı.
Üzüm suyu, pekmez, sirke, çekirdek yağı, fonksiyonel gıdalar ve asma yaprağının yanı sıra üzüm posası, çekirdeği, kabuğu ve budama artıklarının gıda, sağlık, kozmetik ve enerji alanlarında değerlendirilmesine yönelik araştırma, yatırım ve ürün geliştirme çalışmalarının desteklenmesi önerildi.
İhracat ve markalaşma için yeni çalışmalar önerildi
Manisa üzümünün ulusal ve uluslararası pazarlardaki değerinin artırılması için ihracat ve markalaşma çalışmalarının güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Manisa üzümünün bölgesel kimliği, coğrafi işareti ve üretim kültürünün ortak bir marka stratejisiyle güçlendirilmesi, mevcut ihracat pazarlarının çeşitlendirilmesi ve yeni ülke pazarlarına ulaşılması amacıyla kalite, lojistik, ambalaj, standart ve marka değerinin birlikte geliştirilmesi gerektiği belirtildi.
Bunun yanında e-ticaret, dijital pazarlama, üreticiden tüketiciye doğrudan satış, gastronomi ve bağ turizmi gibi alternatif tanıtım ve pazarlama kanallarının geliştirilmesi önerildi.
TARSİM ve sosyal güvenlik başlıkları da bildirgede yer aldı
İklim kaynaklı risklerin artması nedeniyle tarım sigortalarının üreticilerin ihtiyaçlarına göre güçlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Bu kapsamda TARSİM primleri ve muafiyet oranlarının, üreticilerin ödeme gücü ve karşı karşıya oldukları riskler dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesi önerildi.
Ayrıca tarım Bağ-Kur ve SGK primlerinin üreticilerin gelir düzeyi ve ödeme gücü dikkate alınarak yeniden ele alınması, prim yükünün üretimin sürdürülebilirliğini tehdit etmeyecek şekilde düzenlenmesi ve üreticilerin sosyal güvenlik sisteminde kalmasının teşvik edilmesi gerektiği belirtildi.
Gençler ve kadınlar tarımda desteklenmeli
Manisa bağcılığının geleceği açısından gençlerin tarım sektöründe kalmasını sağlayacak ekonomik ve sosyal koşulların geliştirilmesi gerektiği vurgulandı.
Genç çiftçilere araziye erişim, makine ve ekipman, uygun koşullu kredi, eğitim, danışmanlık ve teknoloji desteğinin birlikte sunulması önerildi.
Kadınların tarımsal üretimdeki rolünün güçlendirilmesi için de eğitim, girişimcilik, teknoloji ve yatırım desteklerinin yaygınlaştırılması gerektiği ifade edildi.
Önerilerin uygulanması için takip mekanizması
Sonuç Bildirgesi'nde yer alan önerilerin yalnızca tespit olarak kalmaması ve uygulamaya geçirilmesi amacıyla ilgili kurum ve kuruluşların katılımıyla sürekli bir koordinasyon mekanizması oluşturulması önerildi.
Belediyeler, kamu kurumları, üniversiteler, meslek odaları, kooperatifler, sanayi temsilcileri ve üreticilerin katılımıyla yürütülecek çalışmaların belirlenen hedefler, takvim, sorumlu kurumlar ve ölçülebilir başarı göstergeleri üzerinden takip edilmesi öngörüldü.
İlerleme durumunun en az yılda bir kez kamuoyuyla paylaşılması ve uygulamaların sahadan gelecek geri bildirimlere göre güncellenmesi gerektiği belirtildi.
Manisa bağcılığı için ortak yol haritası
Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayı'nın ardından hazırlanan Sonuç Bildirgesi; üreticinin emeğinin ve gelirinin korunması, su kaynaklarının sürdürülebilir kullanılması, iklim risklerine dayanıklı üretim modellerinin geliştirilmesi, kaliteli ve güvenilir üretimin desteklenmesi, üretici örgütlerinin güçlendirilmesi, ürünlerin katma değerinin artırılması ve Manisa üzümünün ulusal ve uluslararası pazarlardaki değerinin yükseltilmesine yönelik önerileri bir araya getirdi.
Üreticilerden kamu temsilcilerine, akademisyenlerden sektör paydaşlarına, ihracatçılardan meslek kuruluşlarına kadar farklı kesimlerin katkılarıyla hazırlanan bildirge, Manisa bağcılığının geleceğine ilişkin ortak öncelikleri ve çözüm önerilerini ortaya koydu.
Manisa Büyükşehir Belediyesi ve Şehzadeler Belediyesi iş birliğiyle gerçekleştirilen çalıştayın ardından hazırlanan Sonuç Bildirgesi'nin, Manisa bağcılığının sürdürülebilirliği ve üreticilerin geleceğinin güvence altına alınması amacıyla ilgili kurum ve kuruluşların çalışmalarına katkı sunması hedefleniyor.
